Vaardigheden
Dit domein toetst of je economische vaardigheden beheerst: bronnen lezen, rekenen, redeneren en conclusies onderbouwen. Je moet gegevens uit tabellen en grafieken combineren en economische begrippen correct toepassen, niet alleen definities reproduceren. Ook causaal redeneren en het onderscheiden van correlatie en oorzaak horen erbij.
Rekenregels
- Noteer eerst gegeven, gevraagd, formule en eenheid; pas daarna rekenen.
- Procentuele verandering: (nieuw - oud) / oud × 100%. Procentpunt is het absolute verschil tussen percentages.
- Indexcijfer: (waarde / basiswaarde) × 100. Reëel indexcijfer = nominaal indexcijfer / prijsindexcijfer × 100.
- Bij grafieken: kijk naar assen, eenheid en of een curve verschuift of dat je langs de curve beweegt.
- Ceteris paribus: houd andere factoren constant; benoem welke factor verandert.
- Bij evaluatievragen: noem een voordeel, een nadeel en een afweging; gebruik cijfers uit de bron.
Rekenvoorbeeld
Het nominale loon stijgt van €2.000 naar €2.100; het prijsindexcijfer gaat van 100 naar 105. Het nominale indexcijfer is 2100/2000 × 100 = 105. Het reële indexcijfer is 105/105 × 100 = 100. De koopkracht is dus gelijk gebleven, ondanks de nominale loonstijging. De redenering: eerst de nominale ontwikkeling berekenen, daarna corrigeren voor de prijsstijging.
Veelgemaakte fouten
- Procent en procentpunt verwisselen.
- De basis van een indexcijfer niet benoemen.
- Een verschuiving van de vraaglijn verwarren met een beweging langs de vraaglijn.
- Tussenantwoorden te vroeg afronden of eenheden weglaten.
- Een conclusie geven zonder de gebruikte gegevens te noemen.