HAVO Frans key terms

Een bewuste aanpak om een Franse tekst te begrijpen, zoals eerst de titel en tussenkopjes bekijken, daarna globaal lezen en pas daarna details opzoeken. De keuze hangt af van het leesdoel en de vraag.

Snel door een tekst gaan om te bepalen waar hij over gaat en hoe hij is opgebouwd, zonder elk woord te vertalen. Je let vooral op titel, eerste zinnen van alinea's en signaalwoorden.

Gericht zoeken naar één concreet gegeven in een tekst, bijvoorbeeld een jaartal, naam of prijs, zonder de rest aandachtig te lezen. Handig bij vragen naar specifieke informatie.

De kernboodschap die de schrijver met de hele tekst wil overbrengen. Vaak staat die in de inleiding of het slot, en soms moet je haar zelf formuleren uit meerdere alinea's.

Een korte titel boven een deel van de tekst die aangeeft waar dat stuk over gaat. Tussenkopjes helpen bij het voorspellen van de inhoud en het terugvinden van informatie.

Een groep samenhangende zinnen die door een witregel of inspringing van de rest gescheiden is. Elke alinea behandelt meestal één deelonderwerp binnen het grotere tekstgeheel.

Een woord of uitdrukking dat de logische verbanden in een tekst aangeeft, zoals tegenstelling, oorzaak, gevolg of opsomming. Voorbeelden zijn mais, donc, cependant en en effet.

De logische relatie tussen zinnen of alinea's, bijvoorbeeld oorzaak-gevolg, tegenstelling, opsomming of voorbeeld. Het herkennen van zulke verbanden helpt bij begripsvragen over structuur en bedoeling.

Een woord dat terug- of vooruitwijst naar iets anders in de tekst, zoals il, elle, celui, en, y of le. Je moet altijd nagaan waarnaar het precies verwijst om de zin goed te begrijpen.

Een examenvraag die naar één specifiek gegeven in de tekst vraagt, zoals een reden, een cijfer of een uitspraak van een persoon. Het antwoord staat meestal letterlijk of bijna letterlijk in één passage.

Een vraag waarbij je een letterlijk citaat uit de tekst moet geven dat je antwoord onderbouwt. Het citaat moet precies zo in de tekst staan en binnen de aangegeven regelgrenzen vallen.

De naam boven een tekst, vaak kort en pakkend, die de lezer een eerste idee geeft van het onderwerp. Soms is de titel ironisch of figuurlijk bedoeld en wijkt hij af van de hoofdgedachte.

Een voegwoord dat zinnen of zinsdelen met elkaar verbindt en daarbij een verband aangeeft, zoals mais, parce que, lorsque of bien que. Let op de verschillen in gebruik en wijs.

Een woord dat in plaats van een persoon of zaak staat, zoals je, tu, il, elle, nous, vous, ils en elles. In het Frans verandert de vorm naar gelang de functie in de zin.

Een woord dat een bijzin inleidt en terugverwijst naar een eerder genoemd zelfstandig naamwoord, zoals qui, que, dont en où. De keuze hangt af van de functie van het woord in de bijzin.

Het zinsdeel dat ondergaat wat het werkwoord uitdrukt en antwoord geeft op de vraag wie of wat. In het Frans kan het worden vervangen door een voornaamwoord als le, la, les of en.

Het zinsdeel dat aangeeft aan of voor wie iets gebeurt en in het Frans vaak met à wordt ingeleid. Het kan worden vervangen door een voornaamwoord als lui of leur.

Het aanpassen van de vorm van een werkwoord aan de persoon, het getal, de tijd en de wijs. Regelmatige werkwoorden volgen vaste uitgangen, onregelmatige moet je uit het hoofd leren.

De tegenwoordige tijd in het Frans, die zowel huidige situaties als gewoontes en soms de nabije toekomst uitdrukt. De vormen verschillen per werkwoordsgroep en kennen veel onregelmatige voorbeelden.

Een Franse verleden tijd die een afgeronde gebeurtenis of handeling aanduidt. Hij wordt gevormd met een hulpwerkwoord, avoir of être, plus een voltooid deelwoord.

Een Franse verleden tijd die een toestand, gewoonte of achtergrond beschrijft zonder duidelijk begin of einde. Hij wordt gevormd vanuit de nous-vorm van het présent plus vaste uitgangen.

De vorm van het werkwoord die in samengestelde tijden wordt gebruikt, zoals parlé, fini, pris en venu. Bij werkwoorden met être past het deelwoord zich aan het onderwerp aan.

Een Franse werkwoordsvorm die wens, twijfel, noodzaak of emotie uitdrukt en meestal in een bijzin na que staat. Hij wordt onder meer gebruikt na werkwoorden als vouloir, douter en il faut.

Een zin die niet zelfstandig kan staan en deel uitmaakt van een grotere zin, vaak ingeleid door een voegwoord of betrekkelijk voornaamwoord. De werkwoordsvorm hangt af van de inleidende woorden.

De verzameling woorden en uitdrukkingen die je kent en kunt gebruiken. Voor het examen gaat het vooral om veelvoorkomende, actuele en schoolse woorden en om vaste combinaties.

Een Frans woord dat op een Nederlands woord lijkt maar iets anders betekent, zoals actuellement (momenteel) en éventuellement (misschien). Zulke woorden leiden snel tot verkeerde vertalingen.

Een vaste combinatie van woorden waarvan de betekenis niet volledig uit de losse delen volgt, zoals avoir le coup de foudre of tomber dans les pommes. Je moet ze als geheel leren.

Een woord met ongeveer dezelfde betekenis als een ander woord. In begripsvragen wordt vaak gevraagd welk woord uit de tekst het beste bij een omschrijving past.

De omringende woorden en zinnen die de betekenis van een onbekend woord verduidelijken. Door de context te gebruiken hoef je niet elk woord op te zoeken om een tekst te begrijpen.

Een taak waarbij je een korte brief, e-mail of bericht in het Frans moet schrijven voor een bepaald doel en publiek. Inhoud, doel en doelgroep zijn belangrijker dan foutloze grammatica.

De vaste regels voor de opbouw van een Franse brief of e-mail, zoals plaats en datum, aanhef, afsluitende formule en naam. Het correct gebruiken ervan levert punten op bij de schrijfopdracht.

De openingsgroet van een brief of e-mail, in het Frans bijvoorbeeld Cher Monsieur, Chère Madame of Bonjour. De keuze hangt af van hoe goed je de ontvanger kent en hoe formeel de situatie is.

De slotformule van een brief of e-mail, zoals Cordialement, Bien à vous of Amicalement. Ook hier bepaalt de relatie met de lezer hoe formeel de formule moet zijn.

Een taalvorm die respect of vriendelijkheid uitdrukt, zoals vous als aanspreekvorm, de conditionnel in verzoeken en woorden als s'il vous plaît. In Franse brieven en e-mails is dit essentieel.

De lezers voor wie een tekst of schrijfopdracht bedoeld is, bijvoorbeeld een vriend, een docent of een bedrijf. De doelgroep bepaalt toon, aanspreekvorm en mate van formaliteit.

Wat de schrijver met een tekst wil bereiken, zoals informeren, overtuigen, amuseren of oproepen tot actie. Het herkennen van het tekstdoel helpt bij vragen naar de bedoeling van de schrijver.

Een standpunt dat iemand inneemt en dat niet per se feitelijk juist hoeft te zijn. In Franse teksten wordt een mening vaak ingeleid met woorden als je pense, selon moi of à mon avis.

Een reden of bewijs dat een standpunt ondersteunt. In examenteksten moet je vaak onderscheiden welke argumenten de schrijver geeft en of die feitelijk of subjectief zijn.