Leesvaardigheid - tekstbegrip Frans (CSE HAVO)
Leesvaardigheid (tekstbegrip Frans) is het zwaarst wegende onderdeel van het CSE Frans op de havo: je leest een reeks authentieke Franse teksten - artikelen, interviews, recensies, advertenties - en beantwoordt daarover vragen in het Nederlands. Een woordenboek is niet toegestaan, dus je moet het hebben van context, signaalwoorden en kennis van veelvoorkomende woordfamilies. De vragen volgen de tekst, zodat je gericht kunt zoeken in plaats van alles even grondig te lezen.
Vraagtypen die terugkomen
- Hoofdgedachte en doel: wat is de kern, en wil de schrijver informeren, overtuigen, waarschuwen of amuseren?
- Functie van een alinea of zin: inleiden, voorbeeld geven, weerleggen, nuanceren, concluderen.
- Mening versus feit: let op marceringen als selon moi, certes … mais, en revanche, or, pourtant.
- Betekenis in context: kies nooit blind de eerste woordenboekbetekenis; toets het woord aan de hele zin.
- Verwijzingen: waarnaar wijzen il, celui-ci, en, y, dont?
- Open vragen: vaak worden twee elementen gevraagd; elk element levert een punt op, dus noem ze allebei.
Aanpak
Lees de titel en de eerste en laatste alinea voor het onderwerp, dan de vraag, dan de relevante alinea. Onderstreep signaalwoorden (d'abord, ensuite, en effet, cependant, donc): ze verraden de structuur van de tekst en daarmee meestal het antwoord.
Uitgewerkt voorbeeld
In de tekst staat: « Faute de place, l'atelier a été reporté à la semaine suivante. » Gevraagd: waarom is de workshop uitgesteld? Stap 1: faute de + zelfstandig naamwoord betekent 'bij gebrek aan'. Stap 2: place is hier 'ruimte', niet 'plein'. Stap 3: reporté lijkt op 'rapporteren' maar betekent 'uitgesteld'. Antwoord: er was te weinig ruimte. Wie reporté als 'gerapporteerd' leest, kiest het verkeerde antwoord.
Valkuilen
Faux amis kosten de meeste punten: actuellement (momenteel, niet 'actueel'), éventuellement (misschien), demander (vragen), attendre (wachten), assister à (bijwonen), la veille (de dag ervoor). Let ook op ne … que = slechts, en op si dat 'ja' betekent na een ontkenning. Antwoord in het Nederlands en in je eigen woorden: een letterlijk overgeschreven Frans citaat levert geen punt op als erom uitleg wordt gevraagd.