Mevrouw De Wit en de participatieplicht
Mevrouw De Wit (52) werkt sinds 2019 via een uitzendbureau als schoonmaker in een ziekenhuis: 18 uur per week, met jaarcontracten die steeds worden verlengd. In maart meldt zij zich ziek met burn-outklachten. Na 8 weken zegt het uitzendbureau het contract op omdat de opdrachtgever 'geen vaste formatie' meer heeft. Zij heeft geen spaargeld, een huurwoning van € 680 en een zoon van 17 die een mbo-opleiding volgt. Het UWV meldt dat zij recht heeft op een WW-uitkering, maar dat solliciteren verplicht is. De gemeente biedt een participatietraject aan: 12 uur per week vrijwilligerswerk bij een kringloopwinkel, met behoud van uitkering. Mevrouw De Wit wil liever haar oude werk terug, maar het ziekenhuis heeft haar niet meer nodig. Zij twijfelt of ze het traject moet accepteren, omdat ze bang is dat ze dan nooit meer betaald werk vindt.
1. Is mevrouw De Wit verzekerd tegen dit inkomensverlies? Leg uit welke regeling of regelingen van toepassing zijn en welke voorwaarden gelden.
Read the worked answer
Zij is als werknemer verzekerd via de werknemersverzekeringen. Bij ziekte heeft zij recht op loondoorbetaling of een Ziektewet-uitkering; het uitzendbureau mag het contract niet zomaar opzeggen tijdens ziekte zonder toestemming van het UWV. Daarna kan WW gelden als zij in de 36 weken voor de werkloosheid minstens 26 weken heeft gewerkt; met jaarcontracten sinds 2019 is dat waarschijnlijk. WW is tijdelijk en kent een sollicitatieplicht. Bijstand is het laatste redmiddel en vult aan tot het sociaal minimum. Let op: de WW-toets en de Ziektewet kunnen naast elkaar lopen; de gemeente mag niet zonder meer zeggen dat het participatietraject de enige route is.
2. De gemeente eist dat zij het participatietraject accepteert. Beoordeel deze eis vanuit het doel van de verzorgingsstaat: bescherming versus activering.
Read the worked answer
De verzorgingsstaat beschermt tegen inkomensverlies, maar activeert ook. De eis van 12 uur vrijwilligerswerk past bij activering: het houdt haar in een ritme en vergroot haar netwerk. Toch kleven er risico's aan. Zij is 52, heeft burn-outklachten en wil betaald werk terug. Vrijwilligerswerk mag geen verdringing worden en mag haar sollicitaties niet blokkeren. Mijn oordeel: zij kan het traject accepteren, maar alleen met voorwaarden: een re-integratieplan, begeleiding en de mogelijkheid om minder uren te doen als zij solliciteert of herstelt. De gemeente moet motiveren waarom 12 uur nodig is. Zonder die onderbouwing is de eis te dwingend.
3. Wat kan het ziekenhuis of het uitzendbureau doen om haar aan het werk te houden? Noem twee maatregelen en leg uit waarom die passen bij duurzame inzetbaarheid.
Read the worked answer
Het uitzendbureau en ziekenhuis hadden eerder kunnen ingrijpen. Maatregelen: (1) een re-integratieplan met aangepast werk, bijvoorbeeld lichtere taken of minder uren, zodat zij niet uitvalt; (2) een gesprek met de leidinggevende en bedrijfsarts over werkdruk en herstel. Dat past bij duurzame inzetbaarheid: zorgen dat een werknemer gezond en met de juiste vaardigheden inzetbaar blijft, in plaats van afschrijven bij ziekte. Helaas is het contract nu beëindigd; daarom moet de gemeente met het ziekenhuis en het uitzendbureau afspraken maken over een proefplaatsing of een garantiebaan.