Nederlands VMBO GL/TL study materials
Nederlands VMBO GL/TL study resources

Nederlands VMBO GL/TL study plan

Nederlands VMBO GL/TL · Give each week a clear focus.

8 weeks · About 7 hours per week

Week 1

Lezen en begrijpen van teksten (leesvaardigheid)

  • Herken en benoem de zes veelvoorkomende tekstdoelen (informeren, overtuigen, amuseren, instrueren, activeren, beschouwen) in vijf korte teksten en onderbouw je keuze met een signaalwoord of tekstkenmerk.

  • Onderscheid hoofdzaak en bijzaak door in drie zakelijke teksten per alinea in één zin de kern te markeren en daarna het alineadoel te labelen (inleiding, kern, slot).

  • Pas drie leesstrategieën gericht toe: globaal lezen voor de hoofdgedachte, zoekend lezen voor een detailvraag en intensief lezen voor een moeilijke alinea; noteer per strategie hoeveel tijd je gebruikte.

  • Stel een persoonlijke woordenlijst aan met minimaal 25 onbekende woorden uit je teksten, inclusief woordsoort en een eigen voorbeeldzin.

Your checkpoint

Een leeslog van vijf teksten met per tekst het tekstdoel, de hoofdgedachte in één zin en een gemarkeerde kernalinea, plus een woordenlijst van 25 woorden.

Week 2

Lezen en begrijpen van teksten (leesvaardigheid)

  • Beantwoord tien meerkeuzevragen bij twee langere teksten volgens een vaste aanpak: vraag lezen, zoekend lezen, antwoord onderstrepen in de tekst, daarna pas kiezen.

  • Formuleer bij vijf open vragen een antwoord in een volledige zin dat letterlijk aansluit bij de tekst en controleer of je antwoord niet te breed of te smal is.

  • Leid de betekenis van acht onbekende woorden af uit de context (omringende zinnen, tegenstelling, voorbeeld) zonder woordenboek en noteer je redenering.

  • Benoem per tekst één functie van een inleiding en één functie van een slot (bijvoorbeeld aandacht trekken, vraag stellen, conclusie, oproep) en wijs ze aan in de tekst.

Your checkpoint

Twee volledig gemaakte teksten met tien meerkeuze- en vijf open vragen, nagekeken, met een foutenanalyse die per fout het vraagtype en de oorzaak benoemt.

Week 3

Lezen en begrijpen van teksten (leesvaardigheid)

  • Leg het verschil uit tussen feit en mening en tussen argument en tegenargument, en markeer in twee betogende teksten alle standpunten en argumenten.

  • Beoordeel vijf argumenten op geldigheid: past het argument bij het standpunt en is het controleerbaar of alleen een gevoel?

  • Herken beeldspraak en stijlfiguren die in examenteksten voorkomen (vergelijking, metafoor, ironie, understatement) en benoem er minimaal vier met een voorbeeld uit de tekst.

  • Vat een betoog van 500 tot 700 woorden samen in maximaal 60 woorden met standpunt, belangrijkste argumenten en conclusie.

Your checkpoint

Een argumentatiekaart van twee betogende teksten: standpunt, drie argumenten, één tegenargument en jouw oordeel over de sterkte, plus een samenvatting van 60 woorden.

Week 4

Lezen en begrijpen van teksten (leesvaardigheid) & Schrijfvaardigheid en taalverzorging

  • Maak een volledig oefenexamen leesvaardigheid onder tijdsdruk (60 minuten) en bereken je score per vraagtype.

  • Analyseer je fouten uit het oefenexamen en benoem per fout of het aan tekstbegrip, vraagbegrip of tijdnood lag.

  • Schrijf een korte reactie van 100 woorden op een examentekst waarin je één standpunt bestrijdt met twee argumenten, met correcte spelling van werkwoordsvormen.

  • Controleer je eigen tekst op de vijf meest voorkomende fouten: werkwoordspelling, hoofdletters, aan elkaar of los, komma's en verwijswoorden.

Your checkpoint

Een nagekeken oefenexamen met scoreoverzicht per vraagtype en een geschreven reactie van 100 woorden die je zelf met een checklist hebt gecorrigeerd.

Week 5

Schrijfvaardigheid en taalverzorging

  • Schrijf een betoog van 200 tot 250 woorden met een duidelijke inleiding, twee alinea's met argumenten en een slotalinea met herhaald standpunt.

  • Pas de werkwoordspelling toe op de verleden tijd en het voltooid deelwoord in je eigen tekst en verbeter minimaal tien vormen met uitleg van de regel.

  • Gebruik signaalwoorden correct om opsomming, tegenstelling, oorzaak-gevolg en conclusie aan te geven; verwerk er minimaal acht in één tekst.

  • Herschrijf drie te lange zinnen uit je eigen tekst tot kortere, begrijpelijke zinnen zonder de betekenis te verliezen.

Your checkpoint

Een betoog van 250 woorden met een correctielijst waarop je tien werkwoordvormen en acht signaalwoorden verantwoordt.

Week 6

Schrijfvaardigheid en taalverzorging

  • Schrijf een zakelijke brief of e-mail van 150 tot 200 woorden met aanhef, inleiding, vraag of verzoek, afsluiting en ondertekening volgens de conventies.

  • Pas de juiste aanspreekvorm toe (je/jij of u) en houd die consequent vol in de hele brief.

  • Formuleer een klacht en een verzoek in twee aparte alinea's, elk met één duidelijke kernzin bovenaan.

  • Controleer de brief op interpunctie, hoofdlettergebruik en alinea-indeling met een vaste checklist van vijf punten.

Your checkpoint

Een zakelijke brief van 200 woorden die voldoet aan een checklist van tien vorm- en taalafspraken, met de ingevulde checklist erbij.

Week 7

Schrijfvaardigheid en taalverzorging & Lezen en begrijpen van teksten (leesvaardigheid)

  • Schrijf een beschouwing van 250 tot 300 woorden waarin je twee kanten van een maatschappelijk onderwerp belicht en zelf een afgewogen conclusie trekt.

  • Integreer in je beschouwing minimaal twee gegevens uit een gelezen krantenartikel en vermeld de bron in je eigen woorden.

  • Pas je tekst aan voor een andere doelgroep (medeleerlingen in plaats van docenten) en benoem welke woordkeuze en toon je veranderde.

  • Lees je tekst hardop na en corrigeer alle zinnen die langer zijn dan 25 woorden of waarin het onderwerp en de persoonsvorm ver uit elkaar staan.

Your checkpoint

Een beschouwing van 300 woorden met bronvermelding, plus een korte toelichting van 50 woorden over de doelgroepaanpassing.

Week 8

Lezen en begrijpen van teksten (leesvaardigheid) & Schrijfvaardigheid en taalverzorging

  • Maak twee volledige oefenexamens onder examentijd, één leesvaardigheid en één schrijfvaardigheid, zonder hulpmiddelen.

  • Beoordeel je schrijfproduct met het officiële beoordelingsmodel op inhoud, structuur, woordgebruik en spelling en geef jezelf per onderdeel een score.

  • Stel een persoonlijke top vijf op van terugkerende fouten uit alle acht weken en herschrijf per fout één voorbeeldzin correct.

  • Maak een examenplan van één pagina met je tijdsindeling, leesstrategie en controlechecklist voor de dag van het examen.

Your checkpoint

Twee gemaakte oefenexamens met scores, een zelfbeoordeling van je schrijftekst en een examenplan van één pagina met je top vijf fouten.

Milestones

Week 2: Je beantwoordt tien meerkeuzevragen bij een onbekende tekst met minimaal 7 van de 10 goed en kunt bij elke fout benoemen of het aan tekstbegrip of vraagbegrip lag.

Week 4: Je haalt op een volledig oefenexamen leesvaardigheid minimaal 60 procent van de punten binnen 60 minuten en je geschreven reactie van 100 woorden bevat geen werkwoordspellingsfouten.

Week 6: Je zakelijke brief van 200 woorden voldoet aan alle tien checklistpunten en bevat een consequente aanspreekvorm en minimaal drie correcte signaalwoorden.

Week 8: Je haalt op beide oefenexamens samen minimaal 65 procent en je zelfbeoordeling op schrijfvaardigheid is op alle vier beoordelingsonderdelen minimaal voldoende.