I85PREP
⌘ K
Turks VMBO GL/TL study materials
Turks VMBO GL/TL study resources

Turks VMBO GL/TL practice questions

One question at a time. Build your Turks VMBO GL/TL understanding.

First 50 of 200 questions. Each one lists the choices, the correct answer, and an explanation. The checker at the top of this page saves progress in this browser when it is available.

Continue in the practice tool above to load more questions, 50 at a time.

Question 1Leesvaardigheid (tekstbegrip)

Je leest een artikel over een schoolkantine. De inleiding zegt: 'Steeds meer scholen kiezen voor een gezonde kantine, maar niet iedere leerling is daar blij mee.' Welke functie heeft deze inleiding vooral ten opzichte van de rest van de tekst?

  1. Zij trekt alvast een definitieve conclusie over het onderwerp.
  2. Zij noemt de bronnen die de schrijver later gaat gebruiken.
  3. Zij geeft een samenvatting van alle argumenten die later volgen.
  4. Zij introduceert het onderwerp en zet een spanning op die nieuwsgierig maakt. Correct answer.

Explanation

Een inleiding dient om de lezer bij het onderwerp te brengen en spanning of nieuwsgierigheid op te wekken. Het woord 'maar' zet hier twee groepen tegenover elkaar, waardoor je verder wilt lezen. Een samenvatting of eindconclusie hoort juist niet vooraan te staan.

Question 2Leesvaardigheid (tekstbegrip)

In een tekst staat: 'De gemeente beweert dat het park veiliger is geworden, maar uit cijfers van de politie blijkt het aantal incidenten juist gestegen.' Welk signaalwoord geeft aan dat de schrijver een tegenstelling maakt?

  1. uit
  2. maar Correct answer.
  3. juist
  4. beweert

Explanation

Signaalwoorden voor een tegenstelling zijn onder andere 'maar', 'echter' en 'daarentegen'. Met 'maar' zet de schrijver de bewering van de gemeente tegenover de politiecijfers. De andere woorden geven geen tegenstelling aan.

Question 3Leesvaardigheid (tekstbegrip)

Een alinea begint met: 'Daarnaast kost het onderhoud van kunstgrasvelden veel geld.' Welk verband legt 'daarnaast' met de vorige alinea?

  1. Een opsomming van een extra argument of punt. Correct answer.
  2. Een oorzaak met een gevolg.
  3. Een conclusie na een reeks argumenten.
  4. Een voorbeeld bij een eerder genoemd begrip.

Explanation

'Daarnaast' is een signaalwoord voor een opsomming: er komt een nieuw punt bij het vorige. Het geeft geen oorzaak-gevolg en leidt geen conclusie in. Een voorbeeld zou met 'bijvoorbeeld' of 'zoals' worden ingeleid.

Question 4Leesvaardigheid (tekstbegrip)

Wat is het belangrijkste kenmerk van een betoog?

  1. De schrijver legt stap voor stap uit hoe een proces werkt.
  2. De schrijver wil de lezer overtuigen van een standpunt met argumenten. Correct answer.
  3. De schrijver beschrijft een gebeurtenis in chronologische volgorde.
  4. De schrijver geeft een objectieve samenvatting van meerdere meningen.

Explanation

Een betoog heeft als doel de lezer te overtuigen van een standpunt, ondersteund door argumenten. Uitleg van een proces hoort bij een uiteenzetting en een tijdsverhaal bij een verslag of verhaal. Een objectieve samenvatting past bij een beschouwing of samenvatting, niet bij een betoog.

Question 5Leesvaardigheid (tekstbegrip)

Je leest: 'Volgens de onderzoekers is het niet zo dat gamen automatisch slecht is voor schoolprestaties.' Wat bedoelen de onderzoekers hiermee?

  1. Schoolprestaties hebben geen invloed op gamegedrag.
  2. Gamen heeft geen enkel effect op schoolprestaties.
  3. Gamen leidt altijd tot slechtere schoolprestaties.
  4. Gamen hoeft niet per se slecht te zijn voor schoolprestaties. Correct answer.

Explanation

De formulering 'niet zo dat ... automatisch' betekent dat je niet kunt zeggen dat het altijd zo is. Er is dus geen vast verband: het kan meevallen. Opties die 'geen enkel effect' of 'altijd' beweren, maken het te absoluut.

Question 6Leesvaardigheid (tekstbegrip)

Welke zin uit een tekst is een feit en geen mening?

  1. Ik vond de voorstelling veel te lang duren.
  2. Wat een geweldige voorstelling was dat, zeg!
  3. Eigenlijk zou iedereen deze voorstelling moeten zien.
  4. De voorstelling begon om acht uur en duurde twee uur. Correct answer.

Explanation

Een feit is controleerbaar en objectief, zoals een begintijd en een duur. Een mening bevat een waardeoordeel of een aanbeveling en is persoonsgebonden. Woorden als 'geweldig', 'veel te lang' en 'zou moeten' wijzen op een mening.

Question 7Leesvaardigheid (tekstbegrip)

In een tekst staat: 'Het aantal bezoekers van het zwembad is dit jaar met twintig procent gedaald.' Welk leesdoel past het beste bij het snel opzoeken van dit gegeven?

  1. Gericht zoeken naar een specifiek gegeven. Correct answer.
  2. Ontspannen lezen van een verhaal.
  3. Leren van een studietekst voor een toets.
  4. Kritisch beoordelen van de betrouwbaarheid van de schrijver.

Explanation

Als je één bepaald gegeven wilt vinden, lees je zoekend of scannend: je let op cijfers en kernwoorden. Je hoeft dan niet de hele tekst nauwkeurig te lezen. Kritisch beoordelen of studeren zijn andere leesdoelen die meer van de hele tekst vragen.

Question 8Leesvaardigheid (tekstbegrip)

Wat betekent het woord 'tegenslag' in de zin: 'Na veel tegenslag lukte het team toch om te winnen'?

  1. Onverwachte hulp van buitenaf
  2. Een gelijkspel aan het einde
  3. Pech of moeilijkheden die je tegenwerken Correct answer.
  4. Een snelle overwinning zonder problemen

Explanation

'Tegenslag' betekent pech of moeilijkheden die je tegenwerken. Het woorddeel 'tegen' wijst op verzet of hindernis. In de zin past 'toch winnen' bij het overwinnen van die moeilijkheden.

Question 9Leesvaardigheid (tekstbegrip)

Een tekst over afval scheiden noemt eerst de voordelen voor het milieu en daarna de praktische bezwaren voor bewoners. Welke leesstrategie helpt het beste om deze twee delen met elkaar te vergelijken?

  1. Moeilijke woorden opzoeken in een woordenboek.
  2. Elke zin los uit je hoofd leren.
  3. Per alinea in de kantlijn noteren of het om een voordeel of een bezwaar gaat. Correct answer.
  4. De titel alleen lezen en de rest overslaan.

Explanation

Door per alinea kort te markeren of er een voor- of nadeel staat, maak je de structuur zichtbaar en kun je beide kanten vergelijken. Dit is een vorm van actief lezen. Alleen de titel lezen of losse zinnen stampen levert geen vergelijking op.

Question 10Leesvaardigheid (tekstbegrip)

In een artikel staat: 'De overheid moet meer geld vrijmaken voor openbaar vervoer. Goed openbaar vervoer is namelijk bereikbaar voor iedereen, ook voor mensen zonder auto.' Welk deel is het standpunt?

  1. Ook voor mensen zonder auto.
  2. Er zijn mensen zonder auto.
  3. Goed openbaar vervoer is bereikbaar voor iedereen.
  4. De overheid moet meer geld vrijmaken voor openbaar vervoer. Correct answer.

Explanation

Het standpunt is de bewering die de schrijver wil verdedigen, hier de oproep om meer geld vrij te maken. Het argument volgt na 'namelijk' en onderbouwt dat standpunt. De andere delen zijn argument of toelichting.

Question 11Leesvaardigheid (tekstbegrip)

Een schrijver gebruikt in een betoog de zin: 'Uit onderzoek van de Universiteit Utrecht blijkt dat leerlingen die ontbijten beter presteren.' Welk type argument is dit?

  1. Een argument op basis van een beroep op autoriteit zonder bewijs.
  2. Een argument op basis van een persoonlijke ervaring.
  3. Een argument op basis van een onderzoek of feit. Correct answer.
  4. Een argument op basis van een vooroordeel.

Explanation

Hier wordt een beroep gedaan op de resultaten van onderzoek, een objectief gegeven dat het standpunt ondersteunt. Dat is een argument op basis van feiten of onderzoek. Een persoonlijke ervaring of een vaag beroep op 'deskundigen' zonder bron zou anders zijn.

Question 12Leesvaardigheid (tekstbegrip)

Lees: 'Veel jongeren zeggen dat ze nieuws vooral via sociale media volgen. Toch blijkt uit een enquête dat ze traditionele nieuwsbronnen nog steeds vertrouwen.' Wat is de functie van 'Toch' in deze passage?

  1. Het geeft een voorbeeld bij de vorige zin.
  2. Het voegt een oorzaak toe aan de vorige zin.
  3. Het vat de vorige zin samen.
  4. Het geeft een tegenstelling aan met de verwachting uit de vorige zin. Correct answer.

Explanation

'Toch' is een signaalwoord voor een tegenstelling: je verwacht misschien dat jongeren traditionele media niet vertrouwen, maar dat blijkt wel zo. Het woord geeft dus een tegenstelling met de verwachting. Het voegt geen oorzaak, voorbeeld of samenvatting toe.

Question 13Leesvaardigheid (tekstbegrip)

Een tekst heeft de volgende opbouw: inleiding met een vraag, drie alinea's met argumenten voor en tegen, en een slot met een afweging. Om welk teksttype gaat het waarschijnlijk?

  1. Een instructie die stap voor stap uitlegt wat je moet doen.
  2. Een nieuwsbericht dat alleen feiten opsomt.
  3. Een betoog met een duidelijke oproep tot actie.
  4. Een beschouwing waarin meerdere kanten worden afgewogen. Correct answer.

Explanation

Een tekst die argumenten voor en tegen afweegt en in het slot een afweging maakt, is een beschouwing. Bij een betoog overheerst één standpunt met een oproep, en een instructie of nieuwsbericht heeft een andere opbouw. De afweging van meerdere kanten is hier het beslissende kenmerk.

Question 14Leesvaardigheid (tekstbegrip)

In een advertentie staat: 'Alleen deze week: de beste smartphone van het jaar, nu met 40% korting!' Welk doel heeft deze tekst vooral?

  1. De lezer informeren over de werking van smartphones.
  2. De lezer uitleggen hoe je een smartphone repareert.
  3. De lezer overtuigen om het product te kopen. Correct answer.
  4. De lezer vermaken met een verhaal.

Explanation

Een advertentie wil de lezer overhalen tot een aankoop, hier versterkt door 'alleen deze week' en 'de beste'. Dat is een overtuigend doel. Informeren over werking of uitleggen van reparatie past bij een handleiding of voorlichtingstekst.

Question 15Leesvaardigheid (tekstbegrip)

Een leerling leest: 'Niet iedereen is het ermee eens dat huiswerk nuttig is.' Welke interpretatie is juist?

  1. Huiswerk is bewezen nutteloos.
  2. Niemand vindt huiswerk nuttig.
  3. Iedereen vindt huiswerk nuttig.
  4. Er zijn mensen die huiswerk niet nuttig vinden. Correct answer.

Explanation

'Niet iedereen is het ermee eens' betekent dat een deel van de mensen het oneens is, maar niet allemaal. Er bestaat dus verschil van mening. 'Niemand' of 'iedereen' maken de uitspraak te absoluut.

Question 16Leesvaardigheid (tekstbegrip)

Je moet voor Nederlands een tekst beoordelen op betrouwbaarheid. Welke vraag is het meest geschikt om de betrouwbaarheid van de bron te controleren?

  1. Wordt de auteur genoemd en is de informatie controleerbaar bij andere bronnen? Correct answer.
  2. Staan er genoeg moeilijke woorden in de tekst?
  3. Is de tekst lang genoeg om interessant te zijn?
  4. Is de tekst in een mooi lettertype gedrukt?

Explanation

Betrouwbaarheid beoordeel je onder andere aan de hand van de auteur, de bron en de controleerbaarheid van de informatie. Als gegevens kloppen met andere onafhankelijke bronnen, wordt de tekst geloofwaardiger. Lengte, woordkeuze of lettertype zeggen niets over betrouwbaarheid.

Question 17Leesvaardigheid (tekstbegrip)

In een tekst staat: 'Doordat de prijzen stegen, besloten veel gezinnen minder te reizen.' Welk verband bestaat tussen de twee delen?

  1. Tegenstelling
  2. Doel en middel
  3. Oorzaak en gevolg Correct answer.
  4. Opsomming

Explanation

'Doordat' geeft een oorzaak aan: de prijsstijging leidt tot de beslissing minder te reizen. Het tweede deel is het gevolg van het eerste. Bij een opsomming of tegenstelling zouden andere signaalwoorden passen.

Question 18Leesvaardigheid (tekstbegrip)

Een schrijver schrijft: 'Iedereen weet toch dat leerlingen van muziek betere cijfers halen?' Welke zwakte heeft dit argument?

  1. Het doet een beroep op wat 'iedereen weet' zonder bewijs te geven. Correct answer.
  2. Het gebruikt een duidelijke bron met cijfers.
  3. Het is een sterk argument omdat het op onderzoek is gebaseerd.
  4. Het geeft een concreet voorbeeld uit de praktijk.

Explanation

De formulering 'iedereen weet toch' is een beroep op de algemene mening zonder onderbouwing. Zo'n argument zegt niets over de juistheid van de bewering. Een sterk argument zou met onderzoek of concrete gegevens komen.

Question 19Leesvaardigheid (tekstbegrip)

In een tekst staat: 'De nieuwe fietsbrug is een aanwinst voor de stad, maar de kosten zijn enorm.' Welk woord geeft de beperking van het standpunt aan?

  1. aanwinst
  2. stad
  3. nieuwe
  4. maar Correct answer.

Explanation

Met 'maar' voegt de schrijver een beperking of tegenargument toe aan het positieve standpunt. Het eerste deel is lovend, het tweede deel relativeert dat. De andere woorden zijn geen signaalwoorden voor een beperking.

Question 20Leesvaardigheid (tekstbegrip)

Je leest een tekst met de titel 'Waarom slapen zo belangrijk is'. De eerste alinea eindigt met de vraag: 'Wat gebeurt er eigenlijk in je lichaam als je slaapt?' Welke functie heeft deze vraag voor de rest van de tekst?

  1. Zij vat de argumenten van de schrijver samen.
  2. Zij wekt verwachting en kondigt het onderwerp van de volgende alinea's aan. Correct answer.
  3. Zij geeft het antwoord dat later wordt uitgewerkt.
  4. Zij weerlegt de mening van een tegenstander.

Explanation

Een vraag aan het einde van de inleiding wekt nieuwsgierigheid en kondigt aan waar de rest van de tekst over gaat. De lezer verwacht dat het antwoord in de volgende alinea's komt. Een samenvatting of weerlegging past niet bij deze functie.

Question 21Leesvaardigheid (tekstbegrip)

Een leerling moet uit een lange tekst de hoofdzaak halen. Welke aanpak is het meest effectief?

  1. Alleen de laatste zin van de tekst lezen.
  2. Alle cijfers en jaartallen in de tekst overslaan.
  3. Eerst de titel, tussenkopjes en eerste zinnen van alinea's lezen om de kern te vinden. Correct answer.
  4. Alle zinnen even grondig uit je hoofd leren.

Explanation

Oriënterend lezen via titel, tussenkopjes en eerste zinnen helpt om de hoofdzaak snel te vinden. Daarna kun je gericht details lezen. Alles uit je hoofd leren of alleen de laatste zin lezen geeft geen goed beeld van de kern.

Question 22Leesvaardigheid (tekstbegrip)

Een tekst bevat de zin: 'De bewering dat de werkdruk is gedaald, is onjuist; uit cijfers blijkt juist een stijging van het aantal ziekmeldingen.' Welke relatie legt de schrijver hier?

  1. Hij vat de bewering samen.
  2. Hij bevestigt de bewering met nieuwe cijfers.
  3. Hij geeft een voorbeeld bij de bewering.
  4. Hij weerlegt de bewering met tegenbewijs. Correct answer.

Explanation

De schrijver noemt een bewering en bestrijdt die met cijfers die het tegendeel laten zien. Dat is een weerlegging met tegenbewijs. Bevestigen, voorbeeld geven of samenvatten zou een andere formulering vragen.

Question 23Leesvaardigheid (tekstbegrip)

In een beschouwing staat: 'Enerzijds biedt digitalisering het onderwijs veel voordelen. Anderzijds kan te veel schermtijd de concentratie verminderen.' Wat is de functie van deze twee zinnen samen?

  1. Zij geven een eenzijdig standpunt met één argument.
  2. Zij zetten twee kanten van een discussie tegenover elkaar. Correct answer.
  3. Zij vatten de hele tekst samen in één conclusie.
  4. Zij geven een oorzaak en een gevolg.

Explanation

'Enerzijds ... anderzijds' is een signaal voor het naast elkaar zetten van twee kanten van een onderwerp. Dat past bij een beschouwing, waarin voor- en nadelen worden afgewogen. Er is geen eenzijdig standpunt, oorzaak-gevolg of slotconclusie.

Question 24Leesvaardigheid (tekstbegrip)

Een schrijver gebruikt in een betoog over schooluniformen het argument: 'Ouders die tegen een uniform zijn, willen gewoon niet dat hun kind zich aan regels houdt.' Welke drogreden gebruikt de schrijver hier?

  1. Een beroep op een verkeerde autoriteit.
  2. Een persoonlijke aanval op de tegenstander in plaats van op het argument. Correct answer.
  3. Een verkeerde oorzaak-gevolgrelatie.
  4. Een cirkelredenering waarin het standpunt zichzelf bewijst.

Explanation

De schrijver valt de tegenstanders persoonlijk aan door hun een motief toe te dichten, zonder inhoudelijk op hun argumenten in te gaan. Dat is een persoonlijke aanval, ook wel een drogreden. Een beroep op autoriteit of een cirkelredenering ziet er anders uit.

Question 25Leesvaardigheid (tekstbegrip)

Lees: 'Het is waar dat de gemeente heeft geïnvesteerd in groen, maar de speelplaatsen zijn er niet beter van geworden; sterker nog, twee speeltuinen zijn gesloten.' Welke conclusie sluit het beste aan bij deze passage?

  1. De speeltuinen zijn gesloten om geld te besparen op groen.
  2. De investering in groen heeft niet op alle punten tot verbetering geleid. Correct answer.
  3. De passage is een lofrede op het groenbeleid van de gemeente.
  4. De gemeente heeft helemaal niet geïnvesteerd in groen.

Explanation

De schrijver erkent de investering, maar noemt daarna een nadeel: de speelplaatsen zijn er niet beter op geworden. De conclusie is dus dat de investering niet op alle punten verbetering bracht. De andere opties spreken de tekst tegen of voegen informatie toe die er niet staat.

Question 26Leesvaardigheid (tekstbegrip)

Een leerling leest een tekst over de voor- en nadelen van een vierdaagse schoolweek. Ze wil vooral weten welke bezwaren docenten noemen. Welk leesdoel heeft zij op dat moment?

  1. Gericht zoeken naar specifieke informatie Correct answer.
  2. De tekst volledig uit het hoofd leren
  3. De bedoeling van de schrijver achterhalen
  4. Een oordeel geven over de schrijfstijl

Explanation

Wie binnen een tekst op zoek gaat naar bepaalde gegevens, hanteert een zoekend leesdoel. Je leest dan selectief en slaat stukken over die niet over het onderwerp van je vraag gaan. Het gaat hier niet om het onthouden van de hele tekst of om een literair oordeel.

Question 27Leesvaardigheid (tekstbegrip)

In een artikel staat: 'De gemeente heeft besloten het zwembad te sluiten, omdat de exploitatie jaarlijks vier ton verlies oplevert.' Welke functie heeft het woord 'omdat' in deze zin?

  1. Het geeft een tegenstelling aan
  2. Het kondigt een voorbeeld aan
  3. Het vat de vorige zin samen
  4. Het geeft een reden bij het besluit Correct answer.

Explanation

'Omdat' is een voegwoord dat een oorzaak of reden inleidt. Het tweede deel van de zin legt uit waarom de gemeente tot sluiting besluit. Signaalwoorden als 'omdat' en 'doordat' wijzen op een oorzakelijk verband.

Question 28Leesvaardigheid (tekstbegrip)

Een leerling leest de zin: 'De directeur noemde de uitslag van het onderzoek teleurstellend.' Wat betekent 'teleurstellend' hier?

  1. Minder goed dan gehoopt Correct answer.
  2. Onbetrouwbaar
  3. Heel verrassend
  4. Moeilijk te begrijpen

Explanation

'Teleurstellend' betekent dat iets tegenvalt ten opzichte van de verwachting. De directeur had dus een beter resultaat gehoopt. De andere betekenissen passen niet bij de gevoelswaarde van het woord.

Question 29Leesvaardigheid (tekstbegrip)

Een tekst begint met een pakkende anekdote over een leerling die zijn telefoon kwijt is, en gaat daarna over hoe apps je gegevens verzamelen. Welke functie heeft de anekdote in de inleiding?

  1. De conclusie van de tekst alvast geven
  2. De lezer nieuwsgierig maken naar het onderwerp Correct answer.
  3. De bronnen van de schrijver verantwoorden
  4. Een tegenargument van de schrijver weerleggen

Explanation

Een anekdote in de inleiding dient vaak om de aandacht te trekken en het onderwerp herkenbaar te maken. Pas daarna volgt de eigenlijke informatie over dataverzameling. Een conclusie of bronverantwoording hoort daar niet bij.

Question 30Leesvaardigheid (tekstbegrip)

In een folder van een sportschool staat: 'Word nu lid en krijg drie maanden gratis personal training!' Wat wil de maker met deze zin bereiken?

  1. De lezer overhalen om lid te worden Correct answer.
  2. De lezer vermaken met een verhaal
  3. De lezer informeren over de geschiedenis van de school
  4. De lezer uitleggen hoe personal training werkt

Explanation

De zin bevat een aantrekkelijk aanbod dat de lezer moet verleiden tot actie. Dat is een overhalende of activerende functie, typisch voor reclame. Informatie geven over geschiedenis of werkwijze is hier niet aan de orde.

Question 31Leesvaardigheid (tekstbegrip)

Een leerling leest: 'De helft van de ondervraagde jongeren zegt weleens te spijbelen.' Welke conclusie mag zij op basis van alleen deze zin trekken?

  1. Dat alle jongeren in Nederland spijbelen
  2. Dat jongeren liegen over hun spijbelgedrag
  3. Dat spijbelen de laatste jaren is toegenomen
  4. Dat een deel van de ondervraagde jongeren aangeeft weleens te spijbelen Correct answer.

Explanation

De zin zegt iets over de ondervraagde groep en gebruikt het woord 'weleens', wat incidenteel gedrag aanduidt. Je mag dus niet generaliseren naar alle jongeren of een ontwikkeling in de tijd veronderstellen. Alleen wat er letterlijk staat, is onderbouwd.

Question 32Leesvaardigheid (tekstbegrip)

Een artikel over zonne-energie bevat de zin: 'Zonnepanelen leveren in de zomer meer stroom op dan in de winter.' Wat voor soort uitspraak is dit?

  1. Een feitelijke uitspraak over de opbrengst Correct answer.
  2. Een advies om panelen aan te schaffen
  3. Een mening over de schoonheid van panelen
  4. Een voorspelling over de toekomst van energie

Explanation

De zin beschrijft een meetbaar verschil in opbrengst tussen seizoenen en is controleerbaar. Daarmee is het een feitelijke uitspraak. Een mening, advies of toekomstvoorspelling klinkt anders en bevat vaak woorden als 'vind ik' of 'zou moeten'.

Question 33Leesvaardigheid (tekstbegrip)

Een leerling moet een lange tekst over klimaatmaatregelen snel begrijpen. Welke aanpak helpt haar het meest om de hoofdzaak te vinden?

  1. Eerst de titel, tussenkopjes en eerste zinnen van elke alinea lezen Correct answer.
  2. Alleen de laatste zin van de tekst lezen en de rest overslaan
  3. Elke zin even vaak herlezen tot ze hem uit het hoofd kent
  4. Alle getallen en jaartallen in de tekst opzoeken

Explanation

Titels, tussenkopjes en kernzinnen geven samen het skelet van een tekst. Door die eerst te lezen, zie je de hoofdzaak voordat je in details duikt. Losse gegevens of één slotzin geven geen betrouwbaar beeld van het geheel.

Question 34Leesvaardigheid (tekstbegrip)

In een betoog staat: 'Sommigen beweren dat huiswerk overbodig is. Zij vergeten echter dat leerlingen door herhaling de stof beter onthouden.' Welke techniek gebruikt de schrijver hier?

  1. Een nieuw standpunt zonder argument geven
  2. Een tegenargument noemen en dat weerleggen Correct answer.
  3. De lezer een vraag stellen om na te denken
  4. Een voorbeeld als bewijs aanvoeren

Explanation

De schrijver haalt eerst de opvatting van tegenstanders aan en bestrijdt die met een eigen argument. Dat is weerleggen: je neemt een tegenargument serieus en toont aan waarom het niet klopt. Het gaat dus niet om een los voorbeeld of een retorische vraag.

Question 35Leesvaardigheid (tekstbegrip)

Lees: 'Veel scholieren klagen over de kantine. Het aanbod is beperkt en de prijzen zijn hoog.' Welk verband leggen de twee zinnen?

  1. De tweede zin geeft een tijdsvolgorde aan
  2. De tweede zin trekt een conclusie uit de eerste
  3. De tweede zin spreekt de eerste tegen
  4. De tweede zin geeft uitleg bij de eerste Correct answer.

Explanation

De eerste zin noemt een klacht, de tweede legt uit waar die klacht vandaan komt. Er is dus sprake van een toelichtend verband. Een tegenstelling of conclusie zou met andere signaalwoorden worden aangegeven.

Question 36Leesvaardigheid (tekstbegrip)

Een leerling leest de zin: 'De regering wil het ov goedkoper maken; bovendien moeten er meer bussen gaan rijden.' Welk signaalwoord geeft aan dat er iets bijkomt?

  1. goedkoper
  2. meer
  3. willen
  4. bovendien Correct answer.

Explanation

'Bovendien' is een opsommend signaalwoord: het voegt een tweede punt toe aan het eerste. De andere woorden zijn geen signaalwoorden maar bijvoeglijke naamwoorden of werkwoorden. Signaalwoorden helpen je de opbouw van een tekst te herkennen.

Question 37Leesvaardigheid (tekstbegrip)

In een artikel staat: 'Het is niet verwonderlijk dat het aantal fietsongelukken stijgt, nu steeds meer mensen een elektrische fiets gebruiken.' Hoe onderbouwt de schrijver zijn bewering?

  1. Met een oorzaak-gevolgrelatie tussen e-bikes en ongelukken Correct answer.
  2. Met een vergelijking met het buitenland
  3. Met een uitspraak van een ooggetuige
  4. Met een cijfer uit een enquête onder fietsers

Explanation

De schrijver legt een verband tussen de toename van e-bikes en het stijgen van het aantal ongelukken. Dat is een oorzakelijke onderbouwing. Er worden geen cijfers, ooggetuigen of buitenlandse voorbeelden genoemd.

Question 38Leesvaardigheid (tekstbegrip)

Een leerling leest een tekst met de titel 'De opmars van de zelfscankassa'. Na de inleiding volgen alinea's over voordelen voor winkels, nadelen voor klanten en een proef in een supermarkt. Welke tekststructuur past hierbij?

  1. Verklaringsstructuur met oorzaken
  2. Probleem-oplossingsstructuur
  3. Chronologische structuur
  4. Voor- en nadelenstructuur Correct answer.

Explanation

De tekst behandelt eerst voordelen en daarna nadelen en sluit af met een praktijkvoorbeeld. Daarmee past de indeling bij een voor- en nadelenstructuur. Oorzaken, oplossingen of een tijdlijn staan niet centraal.

Question 39Leesvaardigheid (tekstbegrip)

In een tekst staat: 'De bewering dat het aantal vrijwilligers groeit, klopt niet. Uit cijfers van het CBS blijkt juist een daling van tien procent.' Welke functie heeft het tweede deel van deze passage?

  1. Het herhaalt de eerste bewering in andere woorden
  2. Het weerlegt de eerste bewering met bewijs Correct answer.
  3. Het relativeert het belang van de eerste bewering
  4. Het geeft een voorbeeld bij de eerste bewering

Explanation

De schrijver noemt eerst een bewering en bestrijdt die met een cijfer uit een betrouwbare bron. Zo wordt de bewering weerlegd. Herhalen, illustreren of relativeren zou een ander verband opleveren.

Question 40Leesvaardigheid (tekstbegrip)

Een leerling leest: 'De voorstelling begon om acht uur, maar het publiek moest tot half negen wachten omdat de apparatuur niet werkte.' Wat is de belangrijkste oorzaak van het wachten?

  1. Het publiek kwam te laat binnen
  2. De voorstelling was verplaatst
  3. De kaartjes waren niet geldig
  4. Er was een storing in de apparatuur Correct answer.

Explanation

Het woord 'omdat' koppelt het wachten direct aan een defect in de apparatuur. Dat is de genoemde oorzaak. De andere mogelijkheden staan niet in de zin en zijn dus niet onderbouwd.

Question 41Leesvaardigheid (tekstbegrip)

In een recensie staat: 'De film is prachtig gefilmd, maar het verhaal blijft oppervlakkig.' Hoe waardeert de recensent de film?

  1. De film is saai gefilmd en slecht geschreven
  2. Het verhaal is beter dan het camerawerk
  3. De film is op alle punten geslaagd
  4. Het beeld is sterk, de inhoud valt tegen Correct answer.

Explanation

De recensent geeft een positief oordeel over het camerawerk en een negatief oordeel over het verhaal. 'Maar' markeert de tegenstelling: het ene is goed, het andere niet. De waardering is dus gemengd.

Question 42Leesvaardigheid (tekstbegrip)

Een leerling leest: 'De school organiseert een inzamelactie. Leerlingen kunnen oude kleding inleveren bij de conciërge. De opbrengst gaat naar een goed doel.' Welke zin bevat de belangrijkste praktische informatie voor de lezer?

  1. De opbrengst gaat naar een goed doel
  2. Er is een conciërge op school
  3. Leerlingen kunnen oude kleding inleveren bij de conciërge Correct answer.
  4. De school organiseert een inzamelactie

Explanation

Voor iemand die wil meedoen, is vooral van belang wat hij moet doen en waar. Die concrete handelwijze staat in de tweede zin. De andere zinnen geven achtergrond maar geen bruikbare instructie.

Question 43Leesvaardigheid (tekstbegrip)

Een artikel over vapen stelt: 'Vapen is ongezond, want de damp bevat nicotine en andere schadelijke stoffen.' Welk type argument gebruikt de schrijver?

  1. Een oorzakelijk argument over schadelijke stoffen Correct answer.
  2. Een argument op basis van een voorbeeld
  3. Een autoriteitsargument met een deskundige
  4. Een argument dat verwijst naar traditie

Explanation

De schrijver onderbouwt zijn standpunt met een oorzaak: de aanwezigheid van schadelijke stoffen leidt tot gezondheidsschade. Dat is een oorzakelijk argument. Er wordt geen deskundige aangehaald of naar gewoonte verwezen.

Question 44Leesvaardigheid (tekstbegrip)

Een leerling leest: 'De buurtvereniging wil meer groen in de wijk, maar het budget is beperkt. Daarom stelt het bestuur voor om eerst alleen de schoolpleinen te vergroenen.' Welke oplossing wordt hier voorgesteld?

  1. Bewoners zelf laten betalen
  2. Eerst alleen de schoolpleinen aanpakken Correct answer.
  3. Extra geld lenen bij de gemeente
  4. Het hele plan laten vallen

Explanation

Het voorstel volgt na 'daarom' en houdt in dat eerst de schoolpleinen worden aangepakt. Dat is een beperkte, haalbare eerste stap. De andere mogelijkheden worden niet genoemd.

Question 45Leesvaardigheid (tekstbegrip)

Een leerling leest: 'De uitslag van het onderzoek is opvallend: bijna alle deelnemers bleken de vragenlijst niet volledig te hebben ingevuld.' Wat zegt dit over de betrouwbaarheid van het onderzoek?

  1. De uitkomst is zeer betrouwbaar omdat bijna iedereen meedeed
  2. De uitkomst is minder betrouwbaar door onvolledig ingevulde vragenlijsten Correct answer.
  3. De uitkomst zegt niets over de opzet van het onderzoek
  4. De uitkomst is betrouwbaar omdat het om een enquête gaat

Explanation

Als bijna alle deelnemers de vragenlijst onvolledig invulden, ontbreken veel gegevens en is de conclusie zwak onderbouwd. Volledigheid van antwoorden is een voorwaarde voor betrouwbaarheid. Het aantal deelnemers alleen zegt daar niets over.

Question 46Leesvaardigheid (tekstbegrip)

In een beschouwing staat: 'Enerzijds maakt digitalisering het onderwijs sneller en flexibeler. Anderzijds kan te veel schermtijd de concentratie verminderen.' Hoe is deze passage opgebouwd?

  1. Eén standpunt wordt met drie argumenten verdedigd
  2. Een oorzaak wordt gevolgd door een oplossing
  3. Twee tegengestelde kanten worden naast elkaar gezet Correct answer.
  4. Een bewering wordt met cijfers weerlegd

Explanation

De woorden 'enerzijds' en 'anderzijds' zetten twee tegengestelde kanten van hetzelfde onderwerp naast elkaar. Dat past bij een beschouwing, waarin de schrijver meerdere perspectieven belicht. Er is geen sprake van een eenzijdig betoog of een oplossing.

Question 47Leesvaardigheid (tekstbegrip)

Een schrijver stelt: 'Wie tegen de nieuwe rotonde is, begrijpt niets van verkeersveiligheid.' Welke zwakte heeft deze redenering?

  1. De bewering is niet controleerbaar omdat cijfers ontbreken
  2. De schrijver geeft te veel voorbeelden
  3. De tegenstander wordt aangevallen in plaats van het argument weerlegd Correct answer.
  4. De schrijver gebruikt te weinig signaalwoorden

Explanation

De schrijver richt zich op de persoon van de tegenstander in plaats van op diens argument. Dat is een persoonlijke aanval, een drogreden. Een inhoudelijke weerlegging zou juist ingaan op de bezwaren tegen de rotonde.

Question 48Leesvaardigheid (tekstbegrip)

Een leerling leest twee teksten over dezelfde gebeurtenis. Tekst A is een persbericht van een bedrijf, tekst B een artikel in een landelijke krant met een eigen verslaggever. Waarom is tekst B doorgaans betrouwbaarder?

  1. De verslaggever schrijft kortere zinnen
  2. Een krant verschijnt vaker dan een persbericht
  3. Een persbericht is altijd onwaar
  4. De krant is onafhankelijker van het belang van het bedrijf Correct answer.

Explanation

Een persbericht wordt opgesteld door het bedrijf zelf en dient zijn belang. Een krant met eigen verslaggeving is onafhankelijker en controleert informatie doorgaans met andere bronnen. Frequentie of zinslengte bepaalt de betrouwbaarheid niet.

Question 49Leesvaardigheid (tekstbegrip)

In een tekst staat: 'De gemeente heeft vorig jaar fors geïnvesteerd in groen. Toch zijn de speelplaatsen er niet beter van geworden; sterker nog, twee zijn er gesloten.' Welke functie heeft 'sterker nog' in deze passage?

  1. Het kondigt een nieuw onderwerp aan
  2. Het versterkt het tegenargument dat de speelplaatsen verslechterden Correct answer.
  3. Het vat de hele tekst samen
  4. Het geeft een oorzaak van de investering

Explanation

'Sterker nog' kondigt een versterking aan van wat zojuist is gezegd. De sluiting van twee speelplaatsen maakt het tegenargument nog zwaarder. Het is dus geen oorzaak, samenvatting of onderwerpwissel.

Question 50Leesvaardigheid (tekstbegrip)

Een leerling leest een tekst over het nut van schooluniformen. De schrijver noemt twee voordelen en één nadeel, en sluit af met: 'Al met al wegen de voordelen zwaarder.' Welke conclusie trekt de schrijver?

  1. De schrijver wijst schooluniformen af
  2. De schrijver is voorstander van schooluniformen Correct answer.
  3. De schrijver neemt geen standpunt in
  4. De schrijver wil eerst meer onderzoek

Explanation

De slotzin weegt voor- en nadelen en concludeert dat de voordelen zwaarder tellen. Daarmee kiest de schrijver partij voor schooluniformen. Een afwijzing of neutraal standpunt past niet bij deze afsluiting.