Spreken (Programma I)
Wat het examen vraagt
Spreken Programma I toetst of je op B1-niveau in het Nederlands kunt reageren in alledaagse situaties. Je hoort of ziet een korte opdracht en spreekt je antwoord in een microfoon. De opname wordt beoordeeld. Je moet zelf een reactie opbouwen: iets vragen, uitleggen, een mening geven, een afspraak maken of reageren op een probleem. Er is geen gesprekspartner die je woorden aanvult.
Kernregels
- Taakuitvoering gaat voorop: beantwoord precies de situatie en laat zien dat je de vraag begrijpt.
- Spreek in hele zinnen. Een los 'ja', 'nee' of steekwoord is meestal te weinig.
- Kies één register: consequent 'je' of 'u'.
- Maak je antwoord compleet: reageer, geef een reden of toelichting en voeg zo nodig een vraag of alternatief toe.
- Gebruik eenvoudige verbindingswoorden: omdat, maar, daarom, dan, misschien.
- Houd het tempo natuurlijk. Korte aarzelingen mogen; lange stiltes kosten punten.
- B1-fouten mogen, zolang je boodschap duidelijk blijft. Beoordelaars letten op functionele adequaatheid, samenhang, woordenschat, grammatica, uitspraak en vlotheid.
Uitgewerkt voorbeeld
Opdracht: je leidinggevende vraagt of je morgen om 10 uur kunt overleggen. Je hebt dan al een afspraak. Reageer. Antwoord: 'Morgen om tien uur komt mij eigenlijk niet goed uit, omdat ik dan al een afspraak heb. Kan het overleg misschien om elf uur? Dan ben ik er wel.' Redenering: je zegt eerst nee, geeft een reden, doet een concreet alternatief en blijft beleefd. Zo is de taak uitgevoerd. Alleen 'Nee, ik kan niet' mist de reden en het alternatief.
Valkuilen
- De vraag niet echt beantwoorden of alleen een steekwoord geven.
- Wisselen tussen 'je' en 'u'.
- Een lange, ingestudeerde tekst oplezen zonder op de situatie in te gaan.
- Te veel twijfelwoorden ('eh, nou, misschien') gebruiken.
- De opdracht niet afmaken: geen vraag stellen als daarom gevraagd wordt.