Schrijven (Programma I)
Wat het examen vraagt
Schrijven Programma I toetst of je op B1-niveau korte, functionele teksten in het Nederlands kunt schrijven. Je krijgt situaties uit het dagelijks leven, werk of opleiding. Denk aan een formulier invullen, een e-mail of bericht schrijven, een afspraak maken, iets aanvragen of kort reageren op een klacht. Je moet de inhoudspunten uit de opdracht verwerken en je tekst begrijpelijk maken voor de lezer. De beoordeling kijkt naar taakuitvoering, samenhang, woordenschat, grammaticale correctheid, spelling en interpunctie.
Kernregels
- Lees eerst wie de lezer is, wat je moet schrijven en welke inhoudspunten je moet noemen.
- Kies een passend register: 'je' bij bekenden, 'u' bij instanties, verhuurder of onbekende.
- Bouw de tekst herkenbaar op: onderwerp, aanhef, inleiding, kern met elk inhoudspunt, afsluiting en groet.
- Zet elk inhoudspunt in een eigen, duidelijke zin. Verstop geen twee punten in één lange zin.
- Gebruik verbindingswoorden zoals omdat, daarom, maar, en, dan.
- Controleer na het schrijven: werkwoordpositie, inversie, hoofdletters, spelling en interpunctie.
Uitgewerkt voorbeeld
Opdracht: je huurt een woning. De verwarming is sinds maandag kapot. Schrijf een e-mail aan de verhuurder. Noem het probleem, sinds wanneer het speelt, vraag om een monteur en zeg wanneer je thuis bent. Voorbeeld: Onderwerp: verwarming kapot Geachte heer De Vries, Sinds maandag werkt de verwarming in mijn woning niet. Ik heb geprobeerd hem opnieuw op te starten, maar dat helpt niet. Kunt u een monteur sturen? Ik ben op dinsdag en donderdag overdag thuis. Alvast bedankt. Met vriendelijke groet, [naam] Redenering: de e-mail heeft een onderwerp, beleefde aanhef, probleem, sinds wanneer, verzoek en beschikbaarheid. Het register is consistent 'u'. De zinnen zijn kort maar met reden en verband.
Valkuilen
- Een inhoudspunt vergeten, vooral het doel van de tekst.
- Te informeel schrijven aan een instantie of juist te afstandelijk aan een bekende.
- Geen aanhef, onderwerp of afsluiting gebruiken.
- Losse steekwoorden in plaats van volledige zinnen.
- Verkeerde woordvolgorde in bijzinnen of na inversie.
- Spelling- en interpunctiefouten die de lezer hinderen.