Παρεμπόδιση Νομιμοποίησης Εσόδων: πλαίσιο, δέουσα επιμέλεια και αναφορές
Το πεδίο «Παρεμπόδιση Νομιμοποίησης Εσόδων» εξετάζει το πλαίσιο που εφαρμόζουν οι εποπτευόμενες από την ΕΚΚ οντότητες (ΕΠΕΥ, διαχειριστές οργανισμών συλλογικών επενδύσεων) με βάση τον Ν. 188(I)/2007 όπως τροποποιήθηκε για την ενσωμάτωση της 4ης και 5ης Οδηγίας (ΕΕ) 2015/849 και 2018/843, και την Οδηγία ΔΙ144-2007-08. Οι ερωτήσεις εστιάζουν στην προσέγγιση με βάση τον κίνδυνο, στα μέτρα δέουσας επιμέλειας, στον πραγματικό δικαιούχο, στα πολιτικώς εκτεθειμένα πρόσωπα και στην αναφορά ύποπτων συναλλαγών στη ΜΟΚΑΣ.
Ο πυρήνας των υποχρεώσεων
- Εκτίμηση κινδύνου σε επίπεδο επιχείρησης (business-wide risk assessment) και σε επίπεδο πελάτη/συναλλαγής· τα μέτρα είναι αναλογικά με τον κίνδυνο.
- CDD πριν από τη σύναψη της σχέσης: ταυτοποίηση και επαλήθευση της ταυτότητας πελάτη και πραγματικού δικαιούχου, σκοπός και είδος της σχέσης, συνεχής παρακολούθηση.
- Πραγματικός δικαιούχος: φυσικό πρόσωπο με 25% + 1 μετοχή ή δικαιώματα ψήφου ή έλεγχο με άλλα μέσα· αν εξαντληθούν τα μέσα, καταφεύγουμε σε ανώτατο διευθυντικό στέλεχος, που όμως δεν υποκαθιστά τον UBO.
- PEP: ενισχυμένη δέουσα επιμέλεια, πηγή πόρων και πλούτου, έγκριση ανώτατης διοίκησης· η ιδιότητα διατηρείται τουλάχιστον 12 μήνες μετά την παύση, με βάση τον κίνδυνο.
- Αναφορές στη ΜΟΚΑΣ (FIU), ανεξαρτήτως ποσού και και για αποπειραθείσες συναλλαγές· απαγόρευση ενημέρωσης του πελάτη (tipping off).
- Τήρηση αρχείων: 5 έτη από το τέλος της σχέσης ή από τη συναλλαγή.
Παράδειγμα
Εταιρεία με έδρα σε χώρα υψηλού κινδύνου (κατάλογος κατ' εξουσιοδότηση κανονισμού της Επιτροπής) ζητά έναρξη σχέσης· μέτοχοί της είναι αλλοδαπές εταιρείες και ένα καταπίστευμα. Ορθή προσέγγιση: EDD, χαρτογράφηση της αλυσίδας ιδιοκτησίας μέχρι φυσικά πρόσωπα, ταυτοποίηση UBO, τεκμηρίωση πηγής κεφαλαίων και πλούτου, έγκριση ανώτατης διοίκησης, ενισχυμένη παρακολούθηση. Αν η ταυτοποίηση δεν είναι δυνατή, η σχέση δεν συνάπτεται, εξετάζεται τερματισμός και υποβάλλεται αναφορά στη ΜΟΚΑΣ.
Παγίδες
- Η αναφορά δεν απευθύνεται στην ΕΚΚ και δεν έχει κατώτατο όριο ποσού.
- Απλοποιημένη CDD δεν επιτρέπεται σε PEP ή όταν υπάρχει υπόνοια.
- Η ανάθεση σε τρίτο πρόσωπο δεν μεταβιβάζει την ευθύνη· η οντότητα παραμένει υπεύθυνη.
- Η αποπειραθείσα συναλλαγή αναφέρεται κανονικά.