AP SSC Telugu (First Language) study materials
AP SSC Telugu (First Language) study resources

AP SSC Telugu (First Language) flashcards

AP SSC Telugu (First Language) · Build recall with a focused review session.

32 cards. Read the term and the definition here. The deck at the top of this page is optional.

కథానిక
కథానిక అనేది ఒకే సంఘటనను కేంద్రంగా చేసుకుని రాసే చిన్న కథ. పాత్రలు, స్థలం, కాలం పరిమితంగా ఉంటాయి; చివర్లో ఊహించని ముగింపు ఉంటుంది.
వ్యాసం
వ్యాసం ఒకే విషయాన్ని వివరంగా విశ్లేషించి రాసే గద్య రచన. దీనిలో ఆముఖం, వస్తు వివరణ, ముగింపు అనే మూడు భాగాలు ఉంటాయి; రచయిత అభిప్రాయం స్పష్టంగా వ్యక్తమవుతుంది.
జీవిత చరిత్ర
ఒక వ్యక్తి జననం నుంచి మరణం వరకు జరిగిన సంఘటనలు, సాధనలు, సేవలను క్రమంగా వివరించే గద్య రచనను జీవిత చరిత్ర అంటారు. ఇది వాస్తవాల ఆధారంగా ఉంటుంది.
ఆత్మకథ
రచయిత తన స్వీయ అనుభవాలను, జీవిత సంఘటనలను తానే కథనం చేస్తూ రాసే రచనను ఆత్మకథ అంటారు. ఇందులో నేను అనే ప్రథమ పురుష కథకుడిగా ఉంటాడు.
పాత్ర చిత్రణ
కథలో పాత్రల స్వభావాన్ని వాటి మాటలు, చేష్టలు, ఇతర పాత్రల అభిప్రాయాల ద్వారా రచయిత చిత్రించే పద్ధతిని పాత్ర చిత్రణ అంటారు.
సంఘర్షణ
కథానాయకుడు తన లక్ష్యాన్ని సాధించేందుకు ఎదుర్కొనే అడ్డంకులు, వ్యతిరేక శక్తుల మధ్య ఏర్పడే ఘర్షణను కథలో సంఘర్షణ అంటారు. దీని పరిష్కారమే కథా ముగింపు.
గద్యం
వాక్య రూపంలో, ఛందస్సు నియమాలు లేకుండా రాసే రచనను గద్యం అంటారు. కథ, నవల, వ్యాసం, జీవిత చరిత్ర, లేఖ మొదలైనవి గద్య రూపాలే.
ఉపమాలంకారం
రెండు భిన్న వస్తువుల మధ్య ఒకే ధర్మం ఉందని చెప్పి, ఒకదాన్ని మరొకదానితో పోల్చడాన్ని ఉపమాలంకారం అంటారు. ఇందులో వంటి, లాంటి, పోలిన వంటి పదాలు ఉంటాయి.
రూపకాలంకారం
ఉపమేయాన్ని ఉపమానంగా చెప్పకుండా, రెండూ ఒకటే అన్నట్టు చెప్పడాన్ని రూపకాలంకారం అంటారు. ఉదాహరణకు ముఖ చంద్రుడు అనడంలో ముఖాన్ని చంద్రుడిగా చెప్పారు.
అతిశయోక్తి
ప్రకృతిలో సాధ్యమైన దానికంటే పెద్దదిగా లేదా అధికంగా వర్ణించడాన్ని అతిశయోక్తి అలంకారం అంటారు. భావ తీవ్రతను పెంచడానికి కవి దీన్ని ఉపయోగిస్తాడు.
యతి
పద్య పాదంలో నిర్దేశిత స్థానంలో వచ్చే అక్షరం, మిగిలిన పాదాల్లో అదే స్థానంలో వచ్చే అక్షరంతో సమానంగా ఉండే నియమాన్ని యతి అంటారు.
ప్రాస
పద్యంలో ప్రతి పాదం రెండవ అక్షరం ఒకే హల్లుతో ప్రారంభమై, ఒకే అచ్చు కలిగి ఉండే నియమాన్ని ప్రాస అంటారు. ఇది పాదాల మధ్య ధ్వని పోలికను కలిగిస్తుంది.
ఉత్పలమాల
ఉత్పలమాల ఒక సంస్కృత వృత్త పద్యం; దీని ప్రతి పాదంలో ఇరవై అక్షరాలు, పదవ అక్షరంలో యతి ఉంటుంది. దీనికి నిర్దిష్ట గణ క్రమం ఉంటుంది.
సీస పద్యం
సీసం ఒక ఉపజాతి పద్యం; సాధారణంగా నాలుగు పాదాలు ఉంటాయి. దీని తర్వాత ఆటవెలది లేదా తేటగీతి పద్యాన్ని కలిపి అట్టగా రాస్తారు.
సంధి
రెండు పదాలు కలిసేటప్పుడు వాటి మధ్య కలిగే అక్షర మార్పును సంధి అంటారు. కలిపిన రూపాన్ని సంధి పదం, విడదీసిన రూపాలను సంధి చేయు పదాలు అంటారు.
సవర్ణ దీర్ఘ సంధి
సవర్ణాలైన అచ్చులు కలిసినప్పుడు వాటి స్థానంలో దీర్ఘం వచ్చే సంధిని సవర్ణ దీర్ఘ సంధి అంటారు. ఉదా: రామ + ఆలయం = రామాలయం; ముని + ఇంద్రుడు = మునీంద్రుడు.
యడాగమ సంధి
ఇ, ఉ, ఋ ల తర్వాత అసవర్ణ అచ్చు వచ్చినప్పుడు మధ్యలో య్ కారం ఆగమంగా చేరే సంధిని యడాగమ సంధి అంటారు. ఉదా: ఏమి + అంటివి = ఏమియంటివి.
త్రిక సంధి
ఆ, ఈ, ఏ అనే సర్వనామ పదాల తర్వాత ఉత్తర పదం వచ్చినప్పుడు ఆ అక్షరం లోపించి, ముందున్న హల్లుకు ద్విత్వం వచ్చే సంధిని త్రిక సంధి అంటారు.
కర్మధారయ సమాసం
విశేషణం, విశేష్యం కలిసి ఒకే వస్తువును సూచించే సమాసాన్ని కర్మధారయ సమాసం అంటారు. ఉదా: నల్లని కన్ను = నల్లకన్ను; ఇందులో రెండూ ఒకే కన్నును వివరిస్తాయి.
బహువ్రీహి సమాసం
సమాసంలోని పదాలు సూచించే వస్తువు కాకుండా, వేరొక వస్తువును ఉద్దేశించే సమాసాన్ని బహువ్రీహి అంటారు. ఉదా: నల్లని మేని కలవాడు = నల్లమేనివాడు.
ద్వంద్వ సమాసం
రెండు లేదా అంతకంటే ఎక్కువ పదాలు సమాన ప్రధాన్యతతో కలిసి, మరియు అనే అర్థాన్ని ఇచ్చే సమాసాన్ని ద్వంద్వ సమాసం అంటారు. ఉదా: రాముడును లక్ష్మణుడును = రామలక్ష్మణులు.
సంక్లిష్ట వాక్యం
ఒక ప్రధాన వాక్యంతో పాటు ఒకటి లేదా అంతకంటే ఎక్కువ ఉపవాక్యాలు కలిసి ఏర్పడే వాక్యాన్ని సంక్లిష్ట వాక్యం అంటారు.
సంక్షిప్తీకరణ
ఇచ్చిన పేరాను భావం మారకుండా, ఉదాహరణలు, పునరుక్తి తొలగించి, సుమారు మూడో వంతు పరిమాణంలో సొంత మాటల్లో రాయడాన్ని సంక్షిప్తీకరణ అంటారు.
అధికారిక లేఖ
అధికారిక లేఖలో పంపినవారి చిరునామా, తేదీ, సంబోధన, విషయం, వివరాలు, ఇట్లు తో సంతకం ఉంటాయి. ఇది కార్యాలయాలకు, అధికారులకు రాసే లేఖ.
వ్యాస నిర్మాణం
వ్యాసంలో మూడు భాగాలు ఉంటాయి: ఆముఖం లేదా పరిచయం, వస్తువును విశ్లేషించే మధ్య భాగం, మరియు ఉపసంహారం లేదా ముగింపు.
శీర్షిక
రచనకు పెట్టే పేరును శీర్షిక అంటారు. అది చిన్నదిగా, విషయాన్ని పూర్తిగా ప్రతిబింబించేదిగా, ఆసక్తి కలిగించేదిగా ఉండాలి.
సంబోధన
లేఖ ఆరంభంలో ఎవరికి రాస్తున్నారో తెలిపే పదాలను సంబోధన అంటారు. అధికారిక లేఖలో మహోదయా, అనధికారిక లేఖలో ప్రియమైన మిత్రుడా వంటివి ఉంటాయి.
ఉపవాచకం
పాఠ్యపుస్తకంలో విస్తృత పఠనం కోసం ఇచ్చే అదనపు పాఠాలను ఉపవాచకం అంటారు. ఇవి పఠనాసక్తిని, పద సంపదను, భావ గ్రహణ శక్తిని పెంచుతాయి.
విస్తృత పఠనం
పాఠ్యాంశాలకు అదనంగా ఎక్కువ పుస్తకాలు చదివే అలవాటును విస్తృత పఠనం అంటారు. ఇది పద సంపద, భాషా ప్రవాహం, సాధారణ జ్ఞానాన్ని పెంచుతుంది.
కథా సందేశం
కథ చివరలో పాఠకుడు గ్రహించాల్సిన నైతిక భావాన్ని కథా సందేశం అంటారు. ఇది కథనంలో ప్రత్యక్షంగా చెప్పకుండా సంఘటనల ద్వారా వ్యక్తమవుతుంది.
సంఘటనా క్రమం
కథలో సంఘటనలు జరిగిన వరుసను సంఘటనా క్రమం అంటారు. ప్రారంభం, సంఘర్షణ, పరిష్కారం అనే క్రమంలో సాగితే కథనం స్పష్టంగా ఉంటుంది.
పాత్ర స్వభావం
కథలోని పాత్ర ఎలాంటి గుణాలు కలిగి ఉందో తెలిపే లక్షణాలను పాత్ర స్వభావం అంటారు. దాన్ని పాత్ర మాటలు, పనులు, ఇతరుల అభిప్రాయాల ద్వారా తెలుసుకోవచ్చు.