VMBO GL/TL Biologie study plan

Benoem per orgaan van het spijsverteringskanaal de functie en het werkzame enzym, en leg uit waar eiwitten, koolhydraten en vetten worden verteerd.

Teken het hart met de vier holten, de kleppen en de grote bloedvaten en verklaar de route van zuurstofrijk en zuurstofarm bloed in de dubbele bloedsomloop.

Verklaar voor longblaasje, darmvlok en nefron elk twee vorm-functie-relaties die gaswisseling, opname of filtratie mogelijk maken.

Interpreteer een glucosegrafiek van iemand met diabetes en leid af welk orgaan en welk hormoon de afwijking veroorzaken.

Pas de regelkring van bloedsuiker, lichaamstemperatuur en waterbalans toe op drie praktijksituaties en benoem steeds stimulus, receptor, regelcentrum en effector.

Beschrijf de route van een reflexboog bij een pijnprikkel en onderscheid daarna bewuste en onbewuste zenuwreacties in twee voorbeelden.

Werk drie examenopgaven over domein D stap voor stap uit: onderstreep de vraagzin, markeer de gegevens en noteer welke broninformatie nodig is.

Maak 20 examenvragen over de Mens in 45 minuten en classificeer elke fout als kennisgat, leesfout of rekenfout.

Lees grafieken en tabellen over populaties uit en trek een conclusie die steunt op minimaal twee gegevens uit de bron.

Stel een determineertabel op voor zes organismen met kenmerken in tweetallen en gebruik die tabel om twee onbekende soorten te benoemen.

Ontwerp een veldonderzoek naar het effect van licht op plantengroei met onderzoeksvraag, hypothese, controlegroep en meetmethode.

Teken een voedselweb met acht soorten en label producenten, consumenten, reducenten en één koolstofstroom.

Verklaar met abiotische en biotische factoren waarom een populatie in een ecosysteem afneemt of toeneemt.

Bereken de populatiegrootte met de vangst-terugvangstmethode en leg uit waarom de uitkomst een schatting is.

Beschrijf de fasen van successie van kale grond tot bos en benoem per fase twee kenmerkende soorten.

Leg met drie vorm-functie-relaties uit hoe wortels, stengels en bladeren zijn aangepast aan opname, transport en fotosynthese.

Vergelijk fotosynthese en verbranding in woordformules en geef per proces de energie-omzetting aan.

Verklaar hoe huidmondjes en de vaten in de stengel samen gaswisseling en transport in een plant regelen.

Pas de woordformule van fotosynthese toe op een kasproef en beredeneer of meer licht of meer koolstofdioxide de opbrengst sterker verhoogt.

Beschrijf de voortplanting van een bloemplant van stuifmeel tot vrucht en benoem bestuiving, bevruchting en zaadverspreiding.

Deel tien dieren in bij de gewervelde klassen op basis van kenmerken als huidbedekking, ademhaling en voortplanting.

Vergelijk de bouw van een plantaardige en een dierlijke cel en benoem drie overlappende en drie verschillende onderdelen.

Onderscheid aangeboren en aangeleerd gedrag en geef bij vier gedragsvoorbeelden aan welke functie het gedrag heeft.

Beschrijf mitose en meiose stap voor stap en leg uit waarom meiose tot genetische variatie leidt.

Werk vijf kruisingen uit met een kruisingsschema en voorspel de kans op een bepaald fenotype bij de nakomelingen.

Lees een stamboom met een erfelijke aandoening en bepaal of de aandoening dominant, recessief, X-chromosomaal of autosomaal is.

Leg uit hoe geslachtsbepaling bij de mens werkt en waarom de kans op een jongen 50% is.

Verklaar het verschil tussen genotype en fenotype aan de hand van een eigenschap die door de omgeving wordt beïnvloed.

Leg natuurlijke selectie uit aan de hand van antibioticumresistentie bij bacteriën in vier opeenvolgende stappen.

Orden vier organismen op verwantschap met homologe organen en DNA-overeenkomst en onderbouw de volgorde met twee argumenten per stap.

Verklaar met fossielen en verwantschap hoe soorten kunnen veranderen en waarom evolutie traag verloopt.

Onderscheid erfelijke en niet-erfelijke variatie en leg uit welke variant natuurlijke selectie kan doorgeven.

Pas het begrip populatie toe: leg uit waarom een individu niet evolueert maar een populatie wel.

Maak een volledig oefenexamen onder examentijd en noteer per domein de score en de vraagtypen waar je punten verliest.

Analyseer de vijf moeilijkste fouten uit het oefenexamen en herschrijf elk antwoord met het correctiemodel als leidraad.

Herhaal de kernbegrippen van Mens, Ecologie en Erfelijkheid met een zelfgemaakte begrippenlijst van veertig termen en test jezelf.

Oefen drie opgaven met tabellen of grafieken volgens de stappen: lees de bron, bepaal de vraag, koppel het juiste biologische begrip.

Stel een persoonlijke examenstrategie op met een tijdsindeling per vraagtype en twee gewoontes die puntenverlies voorkomen.